काठमाडौं – नेपालको विकास र समृद्धिको यात्रालाई तीव्र गति दिन गैरआवासीय नेपालीहरू (एनआरएन) को भूमिका निर्णायक हुने भन्दै प्रधानमन्त्री सुशीला कार्कीले विदेशमा रहेका नेपालीहरूलाई स्वदेशमा लगानी गर्न जोडदार आह्वान गर्नुभएको छ। राजधानी काठमाडौंमा सोमबार आयोजित गैरआवासीय नेपाली संघ (एनआरएनए) को १२औं ग्लोबल कन्फरेन्सलाई सम्बोधन गर्दै प्रधानमन्त्री कार्कीले यस्तो आह्वान गर्नुभएको हो।
प्रधानमन्त्री कार्कीले विश्वका विभिन्न मुलुकमा छरिएर रहेका नेपालीहरूलाई देशको आर्थिक रूपान्तरणमा सहभागी हुन आग्रह गर्दै अबको समय “कुराले होइन, कामले देश बनाउने” भएको बताउनुभयो। उहाँले नेपालमा पछिल्लो समय सम्पन्न निर्वाचनबाट प्राप्त नयाँ जनादेशले मुलुकलाई राजनीतिक स्थायित्वतर्फ डोर्याएको उल्लेख गर्दै यसले विकास र समृद्धिको मार्ग खोल्ने विश्वास व्यक्त गर्नुभयो।
“हामीले लामो समय राजनीतिक अस्थिरता झेल्यौं, अब देश स्थायित्वतर्फ उन्मुख छ। यो अवसरलाई सदुपयोग गर्दै आर्थिक समृद्धिको यात्रामा अघि बढ्न आवश्यक छ,” प्रधानमन्त्री कार्कीले भन्नुभयो, “यसका लागि गैरआवासीय नेपालीहरूको लगानी, सीप र अनुभव अत्यन्त महत्वपूर्ण छ।”
उहाँले एनआरएन समुदायलाई नेपालको पूर्वाधार विकास, ऊर्जा, पर्यटन, सूचना प्रविधि, कृषि तथा उद्योग क्षेत्रमा लगानी गर्न विशेष आग्रह गर्नुभयो। सरकारले लगानीमैत्री वातावरण निर्माणका लागि विभिन्न कानुनी तथा नीतिगत सुधार गरिरहेको जानकारी दिँदै उहाँले लगानीकर्ताहरूलाई कुनै पनि किसिमको असहजता नहुने विश्वास दिलाउनुभयो।
प्रधानमन्त्री कार्कीले नेपालको आर्थिक विकास केवल सरकारी प्रयासले मात्र सम्भव नहुने स्पष्ट पार्दै निजी क्षेत्र र प्रवासी नेपालीहरूको सहकार्य अपरिहार्य रहेको बताउनुभयो। “देशको विकास साझा जिम्मेवारी हो। हामी सबै मिलेर अघि बढ्यौं भने मात्र समृद्ध नेपाल निर्माण सम्भव हुन्छ,” उहाँले जोड दिनुभयो।
कार्यक्रममा प्रधानमन्त्री कार्कीले एनआरएनएद्वारा आयोजना गरिएको महाधिवेशनलाई “एकताको सन्देश बोकेको ऐतिहासिक क्षण” को रूपमा व्याख्या गर्नुभयो। उहाँले विश्वभर रहेका नेपालीहरूलाई एउटै मञ्चमा ल्याएर राष्ट्रिय हितका मुद्दामा छलफल गर्नु अत्यन्त सकारात्मक कदम भएको बताउनुभयो।
“यो महाधिवेशनले केवल संगठनात्मक नेतृत्व चयन मात्र होइन, नेपालको विकासका लागि साझा दृष्टिकोण निर्माण गर्ने अवसर पनि दिएको छ,” उहाँले भन्नुभयो।
प्रधानमन्त्री कार्कीले एनआरएनएका नवनिर्वाचित पदाधिकारीहरूलाई बधाई दिँदै उनीहरूलाई गैरआवासीय नेपालीहरूको हक, हित र अधिकारको रक्षा गर्न सक्रिय भूमिका खेल्न आग्रह गर्नुभयो। साथै, विदेशमा रहेका नेपालीहरूको समस्यालाई सम्बोधन गर्न सरकार सधैं सकारात्मक र प्रतिबद्ध रहेको पनि उहाँले उल्लेख गर्नुभयो।
उहाँले गैरआवासीय नेपाली नागरिकता सम्बन्धी विषयलाई पनि संवेदनशील रूपमा लिँदै यसलाई थप व्यवस्थित बनाउन सरकार प्रयासरत रहेको बताउनुभयो। “हामी चाहन्छौं, विदेशमा रहेका नेपालीहरूले आफ्नो देशसँगको सम्बन्ध अझ मजबुत बनाउने अवसर पाऊन्,” उहाँले भन्नुभयो।
कार्यक्रममा सहभागी विभिन्न देशका प्रतिनिधिहरूले पनि नेपालको विकासमा लगानी गर्न आफूहरू इच्छुक रहेको धारणा राखेका थिए। उनीहरूले विशेष गरी ऊर्जा, जलविद्युत, पर्यटन तथा सूचना प्रविधि क्षेत्रमा ठूलो सम्भावना रहेको उल्लेख गरे।
नेपालमा लगानी गर्दा देखिएका केही प्रशासनिक झन्झट, नीतिगत अस्पष्टता र प्रक्रियागत ढिलासुस्तीलाई समाधान गर्न सरकार गम्भीर हुनुपर्ने सुझाव पनि उनीहरूले दिएका थिए। यसप्रति प्रतिक्रिया दिँदै प्रधानमन्त्री कार्कीले सरकार यस्ता समस्याहरू समाधान गर्न प्रतिबद्ध रहेको बताउनुभयो।
“हामीलाई तपाईंहरूको विश्वास चाहिन्छ। सरकार तपाईंहरूको साथमा छ,” प्रधानमन्त्रीले आश्वस्त पार्नुभयो।
एनआरएनएको १२औं ग्लोबल कन्फरेन्सले विश्वभरका नेपालीहरूलाई एकजुट गर्दै नेपालको आर्थिक, सामाजिक तथा सांस्कृतिक विकासका लागि नयाँ रणनीति तय गर्ने अपेक्षा गरिएको छ। सम्मेलनमा सहभागीहरूले देशमा लगानी बढाउने, सीप हस्तान्तरण गर्ने र नेपालको अन्तर्राष्ट्रिय छवि सुधार्ने विषयमा गम्भीर छलफल गरेका छन्।
विशेषज्ञहरूका अनुसार यदि गैरआवासीय नेपालीहरूको पूँजी, ज्ञान र अनुभवलाई सही ढंगले उपयोग गर्न सकियो भने नेपालले छोटो समयमै आर्थिक छलाङ मार्न सक्छ। नेपालको जलस्रोत, प्राकृतिक सौन्दर्य, युवा जनशक्ति र भौगोलिक अवस्थिति जस्ता पक्षहरूलाई उपयोग गर्न सके देश दक्षिण एशियाकै एक आकर्षक लगानी गन्तव्य बन्न सक्ने सम्भावना रहेको उनीहरूको भनाइ छ।
अन्त्यमा प्रधानमन्त्री कार्कीले सबै गैरआवासीय नेपालीहरूलाई भावनात्मक अपिल गर्दै भन्नुभयो, “देश तपाईंहरूको पनि हो। जहाँ बसे पनि नेपालको विकासमा तपाईंहरूको योगदान अपरिहार्य छ। आउनुहोस्, मिलेर समृद्ध नेपाल बनाऔं।”
यस आह्वानसँगै अब गैरआवासीय नेपालीहरूले नेपालको विकास यात्रामा कस्तो भूमिका खेल्नेछन् भन्ने प्रश्न झनै चासोको विषय बनेको छ।
