काठमाडौं – नेपाली वाङ्गमयको श्रीवृद्धिमा विगत २७ वर्षदेखि समर्पित संस्था एपेक नेपालले अग्रज साहित्यकार, कवि, गीतकार तथा गायक मेघराज नेपाल ‘मञ्जुल’लाई यस वर्षको ‘विश्व–ज्योति साहित्य सम्मान’ प्रदान गर्ने घोषणा गरेको छ । सम्मानका साथ नगद राशि ५१ हजार रुपैयाँ समेत रहने संस्थाले जनाएको छ ।
गत वर्षदेखि प्रदान गर्न सुरु गरिएको ‘विश्व–ज्योति साहित्य सम्मान’ पहिलोपल्ट कवि एवम् गीतकार उषा शेरचनलाई समर्पण गरिएको थियो ।
कविता तथा गीत लेखनमा क्रियाशील सर्जक मञ्जुलको जन्म वि.सं. २००३ साल फागुनमा भोजपुरमा भएको हो । उनले ०२४ सालदेखि रेडियो नेपालमा गीत लेखन र गायनबाट आफ्नो यात्रा प्रारम्भ गरेका थिए ।
त्यसैताका समाजका कतिपय विसंगति र बेथितिप्रति असहमति जनाएर विद्रोह गर्दै उनीसहित केही साथी मिलेर राल्फा नामक एक सांस्कृतिक समूहको स्थापना गरिएको थियो । त्यसमा मञ्जुल, रामेश, रायन, अरिम आदि कलाकर्मीको सक्रिय सहभागिता थियो ।
राल्फाको स्थापनापछि नेपालका कुनाकन्दरा पुगेर परिवर्तनको बिगुल फुक्ने काममा मञ्जुलसहितका कलाकर्मी सक्रिय रहे । त्यसबखत परिवर्तनकामी राल्फाका सर्जक गाउँगाउँ पुगेर जनताका गीत गाउँथे र जागरणको बिगुल फुक्ने गर्थे ।
साहित्य लेखनमा समेत सक्रिय मञ्जुलका विभिन्न पुस्तक प्रकाशित छन् । उनको कविताकृति ‘साहिँली मोरीलाई’, संस्मरणकृति ‘सम्झनाका पाइलाहरू’, उपन्यास ‘छेकु डोल्मा’, कविताकृति ‘मृत्यु कविता’, जीवनी ‘पहाडजस्तो–बाटोजस्तो म’लगायत थुप्रै कृति प्रकाशित छन् ।
राष्ट्रिय प्रतिभा पुरस्कार, साझा पुरस्कारलगायत सम्मान प्राप्त गरिसकेका मञ्जुल यस उमेरमा पनि सिर्जनामा सक्रिय छन् । उनी धेरैका निम्ति प्रेरणाका स्रोत पनि हुन् ।
एपेक नेपालले यो सम्मानका साथै एक अर्को ‘विश्व–ज्योति युवा पाण्डुलिपि पुरस्कार’को पनि स्थापना गरेको छ । ४० वर्षमुनिका युवा सर्जकलाई प्रदान गरिने उक्त पाण्डुलिपि पुरस्कारको घोषणा संस्थाले आउँदो साता गर्ने जानकारी गराएको छ । गत वर्ष पाण्डुलिपि पुरस्कार सुदूरपश्चिम प्रदेशका युवा कवि हेमन्त शिशिरको कविताकृति ‘बन्द घरको झ्याल’लाई प्रदान गरिएको थियो ।
यस वर्ष यो पुरस्कार हालसम्म एउटै कृति प्रकाशन नगरेका कोही एक युवा कथाकारको लघुकथाकृतिलाई प्रदान गरिने र उक्त पुस्तक छापेर सोही कार्यक्रममा लोकार्पण गरिने संस्थाका अध्यक्ष विश्वविमोहन श्रेष्ठले जानकारी दिए ।
यही चैत २५ गते काठमाडौमा विशेष कार्यक्रमबीच सम्मान तथा पुरस्कार प्रदान गरिने एपेक नेपालले जनाएको छ ।
